OPINIE - Belgische biercultuur werelderfgoed: trofee of troostprijs?

De erkenning van de Belgische biercultuur als werelderfgoed is overal ten lande op gejuich onthaald. De unieke diversiteit van het Belgisch bieraanbod, speelt een doorslaggevende rol in de beslissing van Unesco. Door de industrialisering van de brouwerijsector is een groot deel van dit vloeibaar erfgoed verdwenen. Een officieel waarmerk voor ambachtelijke bieren, kan het tij doen keren.

De concentratie en schaalvergroting in de Belgische brouwerijsector is ingezet na de Tweede Wereldoorlog. Grootschalige productie van industrieel bier, doet prijzen kelderen. Ambachtelijke brouwers zien hun traditionele afzetmarkt verdwijnen. Noodgedwongen moeten velen de boeken sluiten.

Belgische bieroorlog

In dat klimaat van bittere concurrentie, lanceert de Unie van Antwerpse Brouwers in 1950 een opvallende campagne. In het vakblad Le Petit Journal du Brasseur spreekt de vereniging zich uit tegen dumpingprijzen en roept ze op tot eerlijke handelspraktijken. De aanzet tot zelfregulering heeft geen effect. Onder het puin van de Belgische bieroorlog, liggen de restanten van honderden ambachtelijke brouwerijen. Ten onder gegaan aan de brandende ambitie van geïndustrialiseerde collega’s.

De onomkeerbare prijzenslag zet aan tot gebruik van minderwaardige ingrediënten. De algemene smaakvervlakking is een feit. Een verwoestende evolutie voor de diversiteit van het Belgisch bier. Het aantal brouwerijen mag dan opnieuw aan het stijgen zijn. Met 199 brouwerijen in 2015, zijn we ver verwijderd van de 663, die ons land in 1950 telt.

Ambacht is geen bandwerk

Dankzij het smaak- en leefpatroon van de huidige consument, hebben ambachtelijke brouwers de wind in de zeilen. Maar een duurzame plaats veroveren op de commerciële biermarkt is geen sinecure. Multinationals kunnen industriële producten zonder belemmering verkopen als artisanale brouwsels. De benoeming van ambachtelijk bier is niet wettelijk gereguleerd. Het zou nochtans een officieel waarmerk kunnen zijn, dat bijdraagt tot de internationale uitstraling van Belgische kwaliteitsproducten.

De Unesco erkenning is een pluim op de hoed van brouwers van vroeger en nu. Maar ook een signaal om de diversiteit van de Belgische biercultuur te beschermen. Zonder concrete maatregelen, dreigt het aangekondigde ‘Observatorium ter bewaking van de diversiteit van de brouwkunst’ een leeg vat te zijn.

Hans Van Grieken (Freelance redacteur bij Culinaire Ambiance en coauteur van ‘Antwerpen Bierstad – Acht eeuwen biercultuur’)

Facebook comments